Czy zasiłek chorobowy z KRUS wlicza się do dochodu?

Zastanawiasz się, czy zasiłek chorobowy z KRUS podnosi oficjalny dochód twojej rodziny przy różnych świadczeniach? To częste pytanie osób, które składają wnioski o wsparcie. Z tego tekstu dowiesz się, kiedy takie świadczenie z KRUS wlicza się do dochodu i jak to poprawnie policzyć.

Czy zasiłek chorobowy z KRUS wlicza się do dochodu?

Tak, zasiłek chorobowy z KRUS wlicza się do dochodu przy ustalaniu prawa do wielu świadczeń, między innymi tych opartych na definicji dochodu z ustawy o świadczeniach rodzinnych. Ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, czyli potocznie ustawa 500+, odsyła właśnie do tej definicji. W praktyce oznacza to, że urzędnik, który bada sytuację twojej rodziny, traktuje zasiłek chorobowy z KRUS podobnie jak wynagrodzenie czy emeryturę.

Definicja dochodu wymienia wprost zasiłki chorobowe określone w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników oraz w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych. Nie ma tu rozróżnienia, czy zasiłek chorobowy trwał dwa tygodnie, czy kilka miesięcy. Liczy się każda wypłacona kwota, która przypada na rok bazowy brany pod uwagę przy wniosku.

Jeżeli w danym roku pobierałeś zasiłek chorobowy z KRUS, to co do zasady jego kwota powiększa dochód rodziny przy świadczeniach dochodowych.

Trzeba jednak rozróżnić dwie sytuacje. Inaczej liczy się dochód, gdy wciąż pobierasz zasiłek w momencie składania wniosku, a inaczej, gdy prawo do świadczenia już wygasło. W tym drugim przypadku w grę wchodzi pojęcie tzw. dochodu utraconego.

Na jakiej podstawie prawnej opiera się ta zasada?

Ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci w art. 2 zawiera słowniczek pojęć. Pojęcie dochodu jest tam opisane przez odesłanie do ustawy o świadczeniach rodzinnych. W tej drugiej ustawie w art. 3 wymieniono bardzo szczegółowo, co wlicza się do dochodu, a co z niego jest wyłączone. Wśród świadczeń wliczanych znajdują się właśnie zasiłki chorobowe z ZUS i KRUS, zasiłki macierzyńskie, świadczenie rodzicielskie, emerytury, renty czy świadczenia rehabilitacyjne.

Dla osoby składającej wniosek taka konstrukcja przepisów bywa mało czytelna, bo trzeba sięgać do kilku ustaw naraz. Najprościej podejść do tego tak, że jeśli świadczenie z KRUS opiera się na ubezpieczeniu społecznym rolników i jest wymienione w katalogu dochodów w ustawie o świadczeniach rodzinnych, to w większości sytuacji urzędnik doda je do rocznego dochodu twojej rodziny.

Czy zasiłek chorobowy z ZUS liczy się tak samo?

Takie samo podejście dotyczy zasiłków chorobowych z ZUS. Przepisy mówią wprost o zasiłkach chorobowych określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych. Jeśli pracujesz poza rolnictwem i dostałeś zwolnienie lekarskie opłacane przez ZUS, te kwoty także są dochodem w rozumieniu ustaw rodzinnych.

W wielu rodzinach pojawia się sytuacja mieszana. Jeden z małżonków jest rolnikiem ubezpieczonym w KRUS, drugi pracuje na etacie i ma ubezpieczenie w ZUS. W takich przypadkach urząd zlicza wspólnie dochód z gospodarstwa, świadczenia z KRUS oraz dochód i świadczenia z ZUS każdej osoby z rodziny.

Jak liczyć dochód z zasiłku chorobowego KRUS na potrzeby świadczeń?

Przy świadczeniach opartych na kryterium dochodowym, takich jak świadczenia rodzinne czy dodatki mieszkaniowe, zwykle bada się dochód z tzw. roku bazowego. To konkretny rok kalendarzowy wskazany w przepisach dla danego okresu zasiłkowego. Do tego roku trzeba zsumować wszystkie wypłacone kwoty zasiłku chorobowego z KRUS.

KRUS wystawia co roku dokumenty podatkowe, na których widać kwoty wypłaconych świadczeń. Takie zaświadczenia, razem z decyzjami o przyznaniu zasiłku, są podstawą do ustalenia, ile realnie trafiło do twojego budżetu. Urzędnik bierze pod uwagę dochód w ujęciu brutto, czyli przed potrąceniem podatku i innych obciążeń.

Dochód utracony a zasiłek chorobowy KRUS

W przepisach o 500+ i świadczeniach rodzinnych pojawia się pojęcie dochodu utraconego. Chodzi o sytuację, w której rodzina miała w danym roku pewne źródło dochodu, ale przed złożeniem wniosku już go nie ma. Wtedy tej części dochodu nie dodaje się do dochodu aktualnie badanego przez urząd.

Najczęściej jako dochód utracony wskazuje się koniec pobierania świadczeń czasowych. Dotyczy to na przykład: zasiłku macierzyńskiego, świadczenia rodzicielskiego czy zasiłku chorobowego. Jeśli w ubiegłym roku pobierałeś zasiłek chorobowy z KRUS przez kilka miesięcy, ale przed złożeniem wniosku wróciłeś do pełnej pracy w gospodarstwie i zasiłek się skończył, możesz mieć prawo do wyłączenia tego świadczenia z wyliczenia dochodu.

Dochód z zakończonego zasiłku chorobowego KRUS może być traktowany jako dochód utracony, co w wielu rodzinach obniża oficjalny dochód na osobę.

Urzędy wymagają jednak, aby udokumentować zarówno uzyskanie, jak i utratę takiego dochodu. Trzeba więc pokazać decyzję o przyznaniu zasiłku oraz dokument potwierdzający datę jego zakończenia. Bez tego urzędnik przyjmie automatycznie pełny dochód z roku bazowego.

Dochód wciąż uzyskiwany

Inaczej wygląda sytuacja, gdy w dniu składania wniosku nadal pobierasz zasiłek chorobowy. Wtedy nie ma mowy o dochodzie utraconym. Organ przyjmuje, że to źródło utrzymania wciąż istnieje i trzeba je doliczyć do dochodu. Gdy zasiłek jest wypłacany także w roku następnym po roku bazowym, urząd może dodatkowo badać tzw. dochód uzyskany.

Dochód uzyskany pojawia się wtedy, gdy nowe świadczenie zaczęło być wypłacane dopiero po roku bazowym. W przypadku KRUS może to być zasiłek chorobowy po raz pierwszy przyznany w kolejnym roku. Wtedy część urzędów prosi o zaświadczenie z kilku miesięcy wypłat i na tej podstawie przyjmuje miesięczny dochód z nowego świadczenia.

Jakie świadczenia z ZUS i KRUS wlicza się do dochodu?

Przy ustalaniu dochodu na potrzeby ustawy 500+ oraz wielu innych form wsparcia bierze się pod uwagę kilka rodzajów świadczeń z ubezpieczenia społecznego. Ustawa wskazuje wprost, że dochód stanowią między innymi:

• zasiłki chorobowe z KRUS oraz zasiłki chorobowe z ZUS,
• świadczenie rodzicielskie wypłacane po urodzeniu dziecka,
• zasiłki macierzyńskie z KRUS i z ZUS,
• świadczenia rehabilitacyjne wypłacane po zakończeniu zasiłku chorobowego,
• emerytury i renty, zarówno rolnicze, jak i z ZUS,
• zasiłek przedemerytalny i świadczenie przedemerytalne.

Te świadczenia są traktowane jak dochód rodziny, bo zastępują wynagrodzenie z pracy lub dochód z działalności. Państwo zakłada, że skoro pieniądze realnie wpływają na konto domowe, to podnoszą możliwości utrzymania rodziny. Jednocześnie wiele z nich ma charakter okresowy, co powoduje liczne zmiany w dochodach między jednym a drugim rokiem.

Dla porządku warto zestawić wybrane świadczenia z KRUS i ZUS w prostej tabeli:

Warto podkreślić, że wyjątkiem są sytuacje, gdy przepisy szczególne wprost wyłączają dane świadczenie z dochodu. W przypadku zasiłku chorobowego z KRUS takiego wyłączenia nie ma, dlatego trafia on do wyliczeń razem z innymi świadczeniami.

Świadczenia z KRUS

Z perspektywy rolnika szczególnie ważne są świadczenia oparte na ubezpieczeniu społecznym rolników. To nie tylko zasiłek chorobowy, ale także zasiłek macierzyński, świadczenie rehabilitacyjne po chorobie czy emerytura rolnicza. Wszystkie one pojawią się w dokumentach dochodowych, o które poprosi gmina lub ośrodek pomocy społecznej.

Jeśli prowadzisz gospodarstwo rolne, do dochodu mogą dojść jeszcze inne pozycje, takie jak dochód z hektarów przeliczeniowych. Powstaje wtedy bardziej złożona sytuacja dochodowa. Wniosek o świadczenia wymaga wtedy zebrania wielu zaświadczeń z KRUS, urzędu skarbowego i ewentualnie z urzędu gminy.

Jak przygotować wniosek, gdy pobierasz zasiłek chorobowy z KRUS?

Przy składaniu wniosku o świadczenia warto przygotować się wcześniej, żeby nie wracać kilka razy do urzędu. Przy zasiłku chorobowym z KRUS dobrze mieć pod ręką kilka dokumentów:

• decyzję z KRUS o przyznaniu zasiłku chorobowego, z zaznaczonym okresem, za jaki przysługuje,
• zaświadczenie z KRUS o wypłaconych kwotach zasiłku w danym roku,
• dokument potwierdzający zakończenie wypłaty zasiłku, jeśli już wygasł,
• PIT lub inny dokument z urzędu skarbowego, gdy zasiłek podlegał opodatkowaniu,
• informację o innych dochodach rodziny, na przykład z gospodarstwa rolnego lub pracy poza rolnictwem.

Na etapie wypełniania wniosku pojawia się często pytanie, w której rubryce wpisać zasiłek chorobowy z KRUS. W formularzach jest on zwykle wskazany razem z innymi świadczeniami z ubezpieczenia społecznego rolników, w pozycji dotyczącej zasiłków i świadczeń pieniężnych związanych z chorobą lub macierzyństwem. W razie wątpliwości dobrze jest zapytać pracownika obsługującego wnioski, bo błędne przypisanie świadczenia może wydłużyć całą procedurę.

Im dokładniej opiszesz okres pobierania zasiłku chorobowego z KRUS, tym łatwiej urzędnik prawidłowo policzy dochód na osobę.

Przy zasiłkach krótkotrwałych czasem lepiej jest zgłosić je od razu jako potencjalny dochód utracony, jeśli wiadomo, że świadczenie już nie wróci. Wtedy urząd ma od razu pełny obraz sytuacji i nie musi wzywać cię ponownie do złożenia dodatkowych wyjaśnień.

Najczęstsze błędy przy wykazywaniu zasiłku chorobowego KRUS

Czy zdarzyło ci się pominąć jakieś świadczenie, bo uznałeś, że jest zbyt małe, by miało znaczenie? Właśnie to jest jednym z częstszych błędów przy wnioskach o świadczenia. Każda wypłata zasiłku chorobowego z KRUS, nawet jednorazowa, powinna być wykazana w dokumentach dochodowych, bo urząd sam oceni jej wpływ na dochód.

Drugim częstym problemem jest wpisywanie kwot netto zamiast brutto. Przepisy o świadczeniach rodzinnych mówią o dochodzie przed potrąceniami, a nie o tym, co faktycznie trafiło „na rękę”. Jeśli masz wątpliwości, którą kwotę wpisać, lepiej oprzeć się na danych z zaświadczenia KRUS niż z wyciągu z konta.